Çanakkale Savaşı Nedenleri ve Sonuçları
15 Mayıs 2024 Çarşamba

Çanakkale Savaşı Nedenleri ve Sonuçları

Çanakkale Savaşı, Birinci Dünya Savaşındaki en kanlı savaş olarak tarihe geçmiş, Türk askerinin azmini tüm dünyaya duyurmuş önemli savaşlardan biridir. Tarihimizdeki en parlak zaferler arasındadır. Birinci Dünya Savaşı başladığında tarafsız kalmayı tercih eden Osmanlı Devleti sonradan kaybedilen toprakların geri alınma umuduyla Almanya'nın yanında olmayı tercih etmiştir. Bu yüzden savaşa dahil olan Osmanlı Devletiyle birlikte savaş daha geniş alana yayılmıştır. Savaşta Almanya'nın kazanacağı düşüncesi hâkim olduğundan, İtilaf Devletleri buna karşılık İstanbul'un alınması için harekete geçmiştir. Ancak bunu başarmaları için, önce Çanakkale Boğazını geçmeleri şarttı. İtilaf Devletlerinin Çanakkale Boğazına askeri hareket düzenleme kararında Çar II. Nikolay'ın etkisi olmuştur. Çarın bu düşüncesinin altında yatan plan, Kafkasya'da bulunan Osmanlı birliklerinin geri çekilmesinin sağlanmasıdır.


İtilaf Devletlerinin İstanbul'u ele geçirmek istemesi neden olur?

  • Rus petrolünün boğazlardan Avrupa'ya ulaştırılmak istenmesi
  • Rusya'nın ihtiyacı olan silahların karşılanması
  • Balkan Devletlerinin kendi safhalarına çekmek istemeleri
  • Osmanlı Devletinin Mısır'daki etkisinin ortadan kaldırılmak istenmesi
İtilaf Devletlerinin oluşturduğu ordu çeşitli milletlerden oluşuyordu. Bunların arasında İngiliz, Avustralya, İrlanda, İskoç, Fransız, Kuzey Afrika, Yeni Zelanda, Rum ve Yahudi halkından askerler yer alıyordu. Çanakkale Savaşında Anzak askerleri paralı asker olarak bulunmuştur.


Çanakkale Savaşındaki Gelişmeler


Çanakkale savaşında 19 Şubat 1915 tarihinde İtilaf devletlerinin deniz Harekâtı başlamıştır. 13 Mart 1915 tarihine dek onlar ait gemiler tabyaları top ateşine tutmuş, mayın tarama gemileri yol açmıştır. İtilaf devletleri karşılaştıkları büyük direnç karşısında şaşkınlığa düşmüş, daha fazla ilerleme gösterememiştir. Bunun üzerine Amiral John de Robeck komutasında yapılan harekatla, 16 savaş gemisi Çanakkale'yi geçmek istemiştir. 18 Mart 1915 tarihine kadar boğazın girişindeki Rumeli yakasında bulunan Seddülbahir ve Ertuğrul tabyalarına ve Anadolu yakasında bulunan Orhaniye ve Kumkale tabyaları zarar görmüştür. Bu çabaların sonucunda İtilaf devletleri Çanakkale'yi geçmenin düşündükleri kadar kolay olmadığını görmüşlerdir. Bundan sonra kara Harekâtı yapılmadan başarılı olamayacaklarını düşünmüşlerdir. Donanmayı destekleyecek güçlü bir ordunun olmasına karar vermişlerdir. Bu yüzden 70.000 kişilik bir ordu hazırlanmıştır.

18 Mart 1915 tarihinde zafer kazanan Türk ordusu da kendine daha fazla güvenmeye başlamış ve Çanakkale'nin boğazlardan geçilmeyeceğini herkese göstermiştir. Zaferin ardından kara Harekâtına hazırlanan İtilaf devletlerine karşı koymak için, Türk ordusu da hazırlıklara başlamıştır. Mareşal Liman von Sanders komutasında Gelibolu'da 5. Ordu kurulmuştur. 19. İhtiyat Tümeninin başında olan yarbay Mustafa Kemal ise müttefik çıkarmasını karşılamak için hazırlanmıştır.
İtyilaf devletleri ise General Hamilton komutasındaki orduyla Gelibolu Yarımadası çıkarma bölgelerine kuvvet çıkartıp, burasının denetimini ele geçirmeyi ve Osmanlı kıyı topçusunu etkisizleştirmeyi hedeflemiştir. Müttefik taarruzu ilk kez 28 Nisan 1915 tarihinde Birinci Kirte Muharebesi ile başlamıştır. Fakat bunda başarılı olamayarak, geri çekilmişlerdir. 6 Mayıs 1915 tarihinde ikinci taarruz olana İkinci Kirte Muharebesi başlatılmış, fakat sadece 500 metre ilerleme kaydetmişlerdir. 4 Haziran 1915 tarihindeki üçüncü taarruz olan Üçüncü Kirte Muharebesinde de büyük bozguna uğratılmışlardır.

6 Ağustos 1915 tarihinde İtilaf devletleri Arı Burnunun kuzeyindeki Suvla Koyundan başka bir çıkarma yapmışlar, ancak Kurmay Albay Mustafa Kemal 9 Ağustos 1915 tarihinde gerçekleşen 1. Anafartalar Muharebesinde ihtiyat tümenini ateş hattına doğru sürmüştür. Ertesi gün Koca Çimentepe ve Conkbayırı hattında Mustafa Kemal yeni bir taarruzda bulunmuş ve Anzak birlikleri geri püskürtülmüştür. Anzak ve İngiliz birliklerinin yaptığı 2. Anafartalar Muharebesi de Osmanlı birliklerinin savunmasını aşamamıştır. Düşman kuvvetleri bölgeden tahliye edilmiş ve tarihe adını yazdıracak Çanakkale Zaferi ilan edilmiştir.


Çanakkale Savaşının Sonuçları


Tarihimizde önemli bir yeri olan Çanakkale Savaşını tüm dünyaya Türk Milletinin gücünü göstermiştir. Türk ordusunun deniz ve kara savaşlarıyla geçit vermediği Çanakkale savaşının ardından 1. Dünya Savaşı devam etmiş ve düşman kuvvetlerinin kısa sürede zafer elde etme umutları sönmüştür. Bu zafer Gelibolu Yarımadasında kazanılmıştır. Düşman kuvvetleri ağır bir yenilgiye uğratılmış ve geri çekilmek zorunda kalmıştır. Çanakkale Savaşı 1. Dünya Savaşı içindeki tek başarımız olarak tarihe geçmiştir.

Çanakkale Savaşı Yorumları

İlk yorumu siz yapmak istermisiniz?

Yorum Yap

Çok Okunanlar

Haber Bülteni

Popüler İçerik

Hayber Savaşı Nedenleri ve Sonuçları

Hayber Savaşı Nedenleri ve Sonuçları

İç Savaş Nedenleri ve Sonuçları

İç Savaş Nedenleri ve Sonuçları

3 Dünya Savaşı Nedenleri ve Sonuçları

3 Dünya Savaşı Nedenleri ve Sonuçları

Balkan Savaşları Tarihi ve Sonuçları

Balkan Savaşları Tarihi ve Sonuçları

Ortaçağ Savaşları Tarihi ve Sonuçları

Ortaçağ Savaşları Tarihi ve Sonuçları

Güncel

Kosova Savaşı Nedenleri ve Sonuçları

Kosova Savaşı Nedenleri ve Sonuçları

Güncel

Kurtuluş Savaşı Nedenleri ve Sonuçları

Kurtuluş Savaşı Nedenleri ve Sonuçları

Güncel

Kösedağ Savaşı Tarihi ve Sonuçları

Kösedağ Savaşı Tarihi ve Sonuçları

Ficar Savaşları Nedenleri ve Sonuçları

Ficar Savaşları Nedenleri ve Sonuçları

Kırım Savaşı Tarihi ve Sonuçları

Kırım Savaşı Tarihi ve Sonuçları

Ankara Savaşı Tarihi ve Sonuçları

Ankara Savaşı Tarihi ve Sonuçları

İstanbul'un Fethinin Sonuçları Nelerdir?

İstanbul'un Fethinin Sonuçları Nelerdir?

Uhud Savaşı Tarihi ve Sonuçları

Uhud Savaşı Tarihi ve Sonuçları

Talas Savaşı Tarihi ve Sonuçları

Talas Savaşı Tarihi ve Sonuçları

Çanakkale Savaşı Nedenleri ve Sonuçları

Çanakkale Savaşı Nedenleri ve Sonuçları

Büyük Taarruz Sonuçları

Büyük Taarruz Sonuçları

Cemel Savaşı Nedenleri ve Sonuçları

Cemel Savaşı Nedenleri ve Sonuçları

Napolyon Savaşları Türleri ve Özellikleri

Napolyon Savaşları Türleri ve Özellikleri

Napolyon Savaşları, Fransa'da gerçekleşen Devrim Savaşlarının hemen ardından Napolyon liderliğinde Fransa ile Avrupa'nın diğer farklı ve oldukça güçlü devletlerinin[...]

Truva Savaşı Nedenleri ve Sonuçları

Truva Savaşı Nedenleri ve Sonuçları

Truva Savaşı: Truva eski adı (Troya) Çanakkale ilinin Asya kıtasında ve Çanakkale boğazının yakınlarında Kaz dağı (İda) eteklerinde Tefi kiye köyünün batısında [...]

Kıbrıs Savaşı Tarihi ve Sonuçları

Kıbrıs Savaşı Tarihi ve Sonuçları

Kıbrıs Savaşı; 20 Temmuz 1974 senesinde, Türk Silahlı Kuvvetlerinin Kıbrıs'ta başlatmış olduğu ve 14 Ağustos'ta Türk Birliklerinin Kıbrıs'ın başkenti Lefkoşa'ya [...]

2 İnönü Savaşı Tarihi ve Sonuçları

2 İnönü Savaşı Tarihi ve Sonuçları

2. İnönü Savaşı, Birinci İnönü Savaşından kısa bir zamanın ardından Yunanlılar tekrardan saldırıya geçtiler. İkinci İnönü Savaşı 23-31 Mart 1921 tarihlerinde[...]

1 Dünya Savaşı Tarihi ve Sonuçları

1 Dünya Savaşı Tarihi ve Sonuçları

1. Dünya savaşı, birinci dünya savaşı tarihimizde görülen en büyük savaşlardan birisidir. Birçok dünya devleti bu savaşa katılmıştır. Savaş bin dokuz yüz on dö[...]

Instagram

  • galeri1
  • galeri2
  • galeri3
  • galeri4
  • galeri5
  • galeri6